Jak wspomnieliśmy wcześniej, informacje na temat kierunków rozwoju gminy, czy planowanych inwestycji, warto czerpać z Biuletynu Informacji Publicznej (BIP), wymaga to regularnego zaglądania na stronę organu (gminy, starostwa, czy rdoś). Zdarzyć się jednak może, że nie znajdziemy w BIP informacji, które nas interesują - warto wtedy wystąpić do odpowiedniej instytucji z wnioskiem o udzielenie informacji.
Wniosek o udostępnienie informacji publicznej lub o środowisku skierowany do odpowiedniej instytucji jest podstawowym narzędziem kontroli społecznej. Prawo do uzyskania informacji o sprawach publicznych gwarantowane jest każdemu obywatelowi przez Konstytucję, a tryb jej udostępnienia regulowany jest przez ustawę z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Dostęp o do informacji o środowisku regulowany jest również przez ustawę z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Procedura uzyskiwania obu rodzajów informacji jest podobna i nie należy obawiać się, gdy nie jesteśmy pewni na którą ustawę się powołać – wniosek nie musi zawierać podstawy prawnej, a organ analizując jego treść powinien zdecydować czy zastosować tryb udostępnienia informacji publicznej czy o środowisku, a następnie nas powiadomić, które przepisy mają zastosowanie.
Zanim jednak przejdziemy do tego jak sformułować wniosek o udostępnienie informacji, musimy odpowiedzieć sobie na pytanie do kogo należy go skierować - tu odnosimy się do działań na siedliskach zależnych od wód.
Kogo pytać?
Do wójta/burmistrza/prezydenta miasta skierujemy wniosek w sprawach dotyczących m. in.:
- zagospodarowania przestrzennego (plany ogólne, miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego, decyzje o warunkach zabudowy),
- zezwoleń na usunięcie drzew i krzewów,
- użytków ekologicznych, pomników przyrody lub zespołów przyrodniczo - krajobrazowych,
- decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (nie wszystkich, lecz jeśli to nie samorząd wydaje tą decyzję, powinien skierować sprawę do odpowiedniej instytucji).
Do regionalnego dyrektora ochrony środowiska można skierować wniosek dotyczący m. in.:
- gatunków objętych ochroną gatunkową,
- rezerwatów,
- obszarów Natura 2000,
- oceny oddziaływania przedsięwzięć na środowisko (opinii, uzgodnień i decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach),
- uzgodnień i opinii dotyczących planów ogólnych, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, a na formach ochrony przyrody również decyzji o warunkach zabudowy,
- szkód w środowisku,
- zgłoszeń działań utrzymaniowych, na obwodach rybackich lub mogących zmieniać stosunki wodne lub wodno - gruntowe na formach ochrony przyrody.
Do marszałka województwa skierujemy wniosek dotyczący parku krajobrazowego oraz obszaru chronionego krajobrazu.
W sprawach dotyczących samowoli budowlanych oraz innych nieprawidłowości związanych z budową obiektów budowlanych warto wysłać wniosek do powiatowego inspektora nadzoru budowlanego.
Jak napisać wniosek?
Informacje udostępnianie są co do zasady na pisemny wniosek zawierający dane wnioskodawcy (imię, nazwisko, adres), wskazanie zakresu informacji, o którą wnioskujemy - im precyzyjniej określony tym lepiej (np. planowana inwestycja na działkach … w miejscowości …) oraz wskazanie formy udostępnienia np. elektroniczna kopia dokumentów udostępniona na mail lub nośnik danych, kopie papierowe przesłane pocztą tradycyjną.
- Wzór wniosku o udostępnienie informacji publicznej
- Wzór wniosku o udostępnienie informacji o środowisku
Wniosku nie trzeba w żaden sposób uzasadniać.
Po jakim czasie urząd udostępnia informacje?
Organ obowiązany jest udostępnić wnioskowane informacje w ciągu 14 dni – w przypadku informacji publicznej, lub 30 dni – w przypadku informacji o środowisku.
Biuletyny Informacji Publicznej
Zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej, organy administracji zobowiązane są prowadzić Biuletyny Informacji Publicznej (BIP), w których zobowiązane są publikować informacje m.in. o:
- programach w zakresie realizacji zadań publicznych, sposobie ich realizacji, wykonywaniu i skutkach realizacji tych zadań,
- sposobach przyjmowania i załatwiania spraw,
- stanie przyjmowanych spraw, kolejności ich załatwiania lub rozstrzygania,
- prowadzonych rejestrach, ewidencjach i archiwach oraz o sposobach i zasadach udostępniania danych w nich zawartych,
- dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających, treść innych wystąpień i ocen dokonywanych przez organy władzy publicznej,
- informacja o stanie państwa, samorządów i ich jednostek organizacyjnych.
Przekierowania do BIP zazwyczaj znajdują się na stronie internetowej urzędu miasta lub gminy, oznaczone najczęściej symbolem:
Możliwe jest także wyszukanie konkretnego BIP w wyszukiwarce rządowej: https://www.gov.pl/web/bip/wyszukiwarka-podmiotow
Informacji publicznej poświęcony jest portal Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska informacjapubliczna.org – oprócz poradnika zawierającego opis procedur oraz wzory dokumentów, publikowane tam są też analizy orzeczeń sądów administracyjnych.
Wykaz danych o środowisku
Organy zobowiązane są także do publikacji danych o dokumentach zawierających informacje o środowisku - informacji o tym gdzie dany urząd publikuje te informacje należy szukać w Biuletynie Informacji Publicznej – część urzędów publikuje je właśnie w swoim BIP, część w serwisie system.sios.pl/search/common a pozostali prowadzą własne wykazy.
W wykazie muszą być publikowane m. in. informacje o:
- wnioskach o wydanie zezwolenia i zezwoleniach na usunięcie drzew,
- wnioskach wydanie decyzji i decyzjach o środowiskowych uwarunkowaniach,
- raportach o ocenie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko,
- projektach planów ochrony, projektach planów zadań ochronnych oraz projektach zadań ochronnych tworzonych dla form ochrony przyrody,
- wnioskach o wydanie zezwolenia i o zezwoleniach na czynności podlegające zakazom lub ograniczeniom w stosunku do gatunków objętych ochroną,
- zgłoszeniach prowadzenia działań mogących zmieniać stosunki wodne lub wodno - gruntowe na formach ochrony przyrody.
Wyliczenie wszystkich dokumentów, o których informacje muszą być publikowane stanowi art. 21 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...).
Dokumenty, o których dane są zamieszczane w publicznie dostępnych wykazach, organ musi udostępnić w ciągu 3 dni od złożenia wniosku!
grafika wygenerowana przy użyciu AI
Nasze działania rzecznicze i interwencyjne wspiera Fundacja EFC w ramach Funduszu Obywatelskiego im. Ludwiki i Henryka Wujców.
Aby zapewnić ciągłość tych działań, zostań Patronką / Patronem Centrum Ochrony Mokradeł na Patronite:
