PROM LOGO
PROM - Archiwum
PROM | CEL | ARCHIWUM | SPOTKANIA | GALERIA | LINKI
PROM LOGO
 
 położenie: > ARCHIWUM > Jaczno <<< powrót  
 
Jezioro Jaczno
English Version
 
Menu
PROM
Cel
Archiwum
Spotkania
Linki
Galeria
English
 
Linki
WWF
REC
EkoFundusz
IUCN
GEF-SGP
- Więcej -

 
 
TORFOWISKA WISZĄCE NAD JEZIOREM JACZNO
Teresa Swierubska (Suwalski Park Krajobrazowy).

Jezioro Jaczno - T.Swierubska (2000)Jezioro Jaczno, znajduje się w północnej części Suwalskiego Parku Krajobrazowego, w okolicach wsi Smolniki. Leży ono w rozległej dolinie u południowego podnóża skupienia wzniesień morenowych osiągających wysokość prawie 285 m n.p.m. Dolina, w której znajduje się Jaczno jest otwarta w kierunku południowym, natomiast od strony pn. i pn.-zach. otaczają ją wzniesienia opadające stromymi stokami nad sam brzeg jeziora. Nachylenie stoków wynosi miejscami 45–50o. Występuje tutaj największa deniwelacja w SPK, osiągając 120 m. na przestrzeni niespełna 0,5 km. Największą jednak osobliwość tego miejsca stanowią tzw. wiszące torfowiska. łęg źródliskowy - T.Swierubska (2000)W środkowej części stromych zboczy, wznoszących się na pn. i pn.-zach. brzegach jeziora wykształcił się rozległy system wiszących torfowisk źródliskowych ciągnących się pasem szerokości 30-60 m. na przestrzeni około 800 m. Według Sokołowskiego (1973) jest to zjawisko nigdzie poza tym w Polsce nie spotykane w takiej skali i w tak pierwotnym stanie. Ograniczone ono jest tylko do młodego geologicznie obszaru pojezierzy.

źródło - T.Swierubska (2000)Powierzchnia torowisk jest silnie nachylona. W górnej części są to nachylenia niewielkie, w dolnej natomiast dochodzą do 15-20o. Pomimo to są one silnie przewodnione, dzięki utrzymywaniu wody przez torf i stałemu jej opływowi z licznych źródeł. Torfowiska te występują w formie rozległych soczewek, pomiędzy którymi przepływają strumyki odprowadzające wodę z górnych części źródlisk. Strumyki zbierają również wody wysączające się z torfowisk. Płyną one wartkim nurtem tworząc liczne kaskady. Dzięki przerośnięciu torfu przez korzenie roślinności strumienie te nie powodują erozji. W miejscach wysięku ody powstała warstwa torfu o miąższości przekraczającej czasami 2 m. Silne przewodnienie torfowisk oraz duże nachylenie stoków, czyni to miejsce trudno dostępnym, co zdecydowało prawdopodobnie, że źródliska i lasy źródliskowe mają zupełnie naturalny charakter.

Wielką osobowością tego miejsca jest łęg olszowy Circaeo – Alnetum wariantu źródliskowego. Łęgi tego typu są źródło - T.Swierubska (2000)szczególnie dobrze wykształcone w obrębie rozległego sytemu źródlisk. Drzewostan łęgu złożony jest głównie z olszy czarnej – Alnus glutinosa z domieszką jesionu – Fraxinus exscelsior i świerka – Picea abies. W bujnej warstwie ziół występuje licznie szczyr trwały – Mercurialis perennis, gwiazdnica gajowa – Stellaria nemorum, gajowiec żółty – Galeobdolon luteum, pępawa błotna – Crepis paludosa, ostrożeń warzywny – Cirsium oleraceum. Bardzo liczny jest skrzyp olbrzymi – Equisetum telmateia (chr.). Jest to jedyne miejsce na terenie Suwalszczyzny, gdzie gatunek ten występuje. Skrzyp olbrzymi, obok rosnącego tu masowo czosnku niedźwiedziego – Allium ursinum, kokoryczki okółkowej – Polygonatum verticillatum i miesięcznicy trwałej – Lunaria rediviva, jest tzw. Elementem górskim na niżu i osiąga tutaj kres swojego północnego zasięgu.

źródło - T.Swierubska (2000)Wiele innych roślin zielnych łęgu źródliskowego należy również do gatunków rzadkich, wymienić należy: wawrzynek wilczełyko - Daphne mezereum (chr.), czartawę pośrednią - Circaea intermedia, bluszcz pospolity Hedera helix (chr.), niezapominajkę leśną - Myosotis silvatica, mannę gajową Glyceria nemoralis, listerę jajowatą - Listera ovata (chr.), kruszczyk błotny Epipactis palustris (chr.), podkolan biały - Platanthera bifolia (chr.), wyblin jednolistny - Malaxis monophyllos (chr.). Bogata, a jednocześnie mało poznana jest flora mszaków epiksylicznych, porastających martwe drzewa i mszaków epifitycznych, rosnących na drzewach żywych. W całym kraju obserwuje się zjawisko wymierania tej grupy roślin.

Zbiorowiska łęgów źródło - T.Swierubska (2000)olszowych występujących na torfowiskach źródliskowych, ich pierwotny stan, jak również występujący tu szereg roślin chronionych, predysponują ten teren do ochrony rezerwatowej. Lasy te ocalały w stanie niemal pierwotnym ze względu na swoją niedostępność. Niemniej jednak fakt, iż stanowią one własność prywatną, przy obowiązujących obecnie bardzo liberalnych przepisach, może doprowadzić do gospodarki rabunkowej, a tym samym stanowić poważne zagrożenie dla stanu unikalnych torfowisk wiszących.

 
PROM | Cel | Archiwum | Spotkania | Linki | Galeria | English
 www.bagna.pl/prom
23.10.2000 | dhp
Copyright© 2000